งานพิมพ์กลางแจ้งที่พังก่อนเวลาเกือบทั้งหมดไม่ได้พังเพราะวัสดุไม่ดี แต่พังเพราะระบบไม่แมตช์กันหรือติดตั้งผิดขั้นตอน เอกสารของผู้ผลิตรายใหญ่อย่าง 3M และ Avery ระบุตรงกันว่าสาเหตุหลักของงานพังก่อนเวลาคือการติดตั้งและการจับคู่ระบบ ไม่ใช่ตัววัสดุเอง
เราเลยรวบรวมอาการที่เจอบ่อยห้าแบบมาชันสูตรให้ดูว่าแต่ละอาการมาจากอะไรจริง เพื่อให้ลูกค้าดูออกตั้งแต่ตอนขอใบเสนอว่าจะหลีกอะไร
อาการที่ 1 ขอบลอกและล่อน
นี่คืออาการที่เจอบ่อยที่สุด และเกือบทั้งหมดไม่ได้มาจากตัวฟิล์ม เอกสารของ 3M ระบุชัดว่าคราบไขมันและน้ำที่ตกค้างบนผิวทำให้กาวไม่ยึด แม้ผิวจะดูสะอาดแต่ถ้ายังมีความชื้นตกค้างที่ขอบหรือรอยต่อ งานก็จะลอกได้
อีกสองสาเหตุที่คนมองข้าม หนึ่งคือผิวพลังงานต่ำอย่างพลาสติก PP PE หรือ ABS ที่กาวติดยากกว่าโลหะหรือกระจก ผิวกลุ่มนี้ต้องใช้ primer ช่วยยึด ไม่ใช่แก้ด้วยการรีดแรงขึ้น อีกสาเหตุหนึ่งคือการไม่รีดขอบซ้ำหลังติดเสร็จ Avery ระบุว่าต้องรอให้กาวสร้างแรงยึดก่อนแล้วรีดขอบซ้ำทุกด้าน และย้ำว่างานล้มเหลวเพราะข้ามขั้นตอน
อาการที่ 2 ฟองอากาศและรอยซิลเวอร์
ฟองอากาศใต้ฟิล์มและรอยเงาวับๆ ไม่ได้มาจากวัสดุ แต่มาจากเทคนิครีดติด ถ้ารีดไล่อากาศไม่หมดหรือติดบนผิวที่มีฝุ่นลอยอากาศจะค้างไว้ใต้ฟิล์ม งานที่ติดเร็วๆ ลวกๆ จึงมักมีปัญหานี้มากกว่างานที่ค่อยๆ รีดไล่อากาศและใช้ความร้อนช่วยไล่ให้หมด
อีกจุดหนึ่งที่ 3M เตือนคืออย่าดึงฟิล์มตึงที่ขอบขณะรีด เพราะการรีดขณะที่ฟิล์มยังตึงใกล้ขอบจะทิ้งร่องรอยการยึดถาวรไว้ กลายเป็นต้นเหตุของการหดและสีซีดในภายหลัง
อาการที่ 3 สีซีดก่อนเวลา
สีซีดไม่ได้ขึ้นอยู่กับแดดอย่างเดียว แต่ขึ้นกับชนิดหมึกและการมีลามิเนตกัน UV หรือไม่ หมึก eco-solvent หรือ latex ที่ไม่เคลือบมักอยู่ราวสามถึงห้าปี และจุดสำคัญคือเอกสารของ Avery ระบุว่างานที่อยู่ในโซนแดดแรงอย่าง Zone 3 อายุการรับประกันจะถูกหักถึงหกสิบเปอร์เซ็นต์ และงานติดแนวนอนหรือเอียงรับแดดตรงยิ่งหดลงไปอีก
ประเทศไทยอยู่ใน Zone 3 ที่แดดแรงที่สุด อายุสีจึงหดไวกว่าตัวเลขในโบรชัวร์เมืองนอก รายละเอียดเรื่องชนิดหมึกอยู่ใน หมึก UV กับ Solvent ต่างกันอย่างไร ส่วนเรื่องแดดไทยอยู่ใน ฟิล์ม 3M อยู่ได้กี่ปีในเมืองไทย และบทบาทของลามิเนตอยู่ที่ เคลือบลามิเนตงานพิมพ์ จำเป็นไหม
อาการที่ 4 ป้ายไวนิลและเมชขาดที่ขอบและตาไก่
ป้ายไวนิลและเมชมักไม่ได้ขาดตรงกลางผืน แต่ขาดที่ขอบและตาไก่ก่อน จากการทดสอบในอุตสาหกรรมพบว่าป้ายที่ไม่มีการเย็บขอบหรือไม่มีตาไก่จะขาดก่อน และตาไก่ที่เจาะผ่านไวนิลชั้นเดียวจะฉีกขาดเร็วกว่าตาไก่ที่อยู่บนขอบเย็บสองชั้นหรือมีแถบเสริม
อีกเรื่องที่คนมองข้ามคือแรงลม แรงลมที่กระทำป้ายเพิ่มขึ้นเป็นกำลังสองเท่าเมื่อลมแรงขึ้นสองเท่า ป้ายที่นิ่งอยู่ได้ที่ลมเบาจึงฉีกขาดที่ตาไก่ตอนลมแรง การเลือกป้ายเมชที่ยอมให้ลมผ่านจึงช่วยลดแรงในงานที่ติดกลางแจ้งริมลม
อาการที่ 5 ฟิล์มหด แตก และล่อนเป็นแผ่น
ฟิล์ม calendered ถูกผลิตด้วยการรีดจึงมีแรงเค้นสะสมอยู่ในตัว พอเจอความร้อนจากแดดซ้ำไปมานานๆ แรงเค้นจะคลายตัวและดึงให้ฟิล์มหดตัว จนลอกล่อนและแตก ส่วนฟิล์ม cast ที่หล่อจากของเหลวไม่มีแรงเค้นนี้ จึงไม่หดและเหมาะกับงานอายุยาวและผิวโค้ง
อีกข้อผิดที่เอกสารผู้ผลิตเตือนไว้ชัดคือการผสมฟิล์มต่างเกรดในงานเดียวกัน เช่นเอา cast มาต่อกับ calendered เพราะฟิล์มสองชนิดหดตัวไม่เท่ากัน สุดท้ายมักจบที่ขอบลอกและแยกชั้น เรื่องวัสดุไม่เท่ากันและการเลือกเกรดให้เหมาะงานเราเขียนไว้ที่ วัสดุ 3M ม้วนเดียวกัน ทำไมผลงานไม่เท่ากัน และ การเลือกเกรดฟิล์มให้เหมาะกับงาน
สรุป สามตัวแปรที่ตัดสินอายุงาน
ถ้ามองทั้งห้าอาการจะเห็นว่าสาเหตุจริงไม่ค่อยมาจากตัววัสดุเอง แต่มาจากสามเรื่องหลักคือการเตรียมผิว เทคนิคติดตั้ง และการแมตช์ระบบฟิล์มหมึกลามิเนตให้เข้ากัน
นี่คือเหตุผลที่งานสองชิ้นที่ใช้วัสดุเหมือนกันอาจอยู่ได้ไม่เท่ากัน งานที่คุมครบทั้งสามส่วนนี้และมีการรับประกันอย่าง 3M MCS Warranty จึงมีโอกาสอยู่ครบอายุ ไม่พังกลางทาง ส่วนขั้นตอนติดตั้งงานบนตึกสูงอ่านได้ที่ ขั้นตอนติดตั้ง Building Wrap บนตึกสูง
บทความที่เกี่ยวข้อง
ดูบริการงานพิมพ์และติดตั้งกลางแจ้งของ Prodecal
มีงานกลางแจ้งที่อยากให้อยู่ครบอายุโดยไม่พังกลางทาง ส่งรายละเอียดงานมาให้เราช่วยดูระบบให้ ปรึกษาทีม Prodecal ได้ที่ LINE หรือโทร 02 294 4617